Overlevenden vertellen

De uit Nigeria afkomstige Stella (45) is graag bezig. Niet alleen omdat ze ijverig is, maar ook omdat ze hard moet werken om de eindjes aan elkaar te knopen en ze anders in een neerwaartse spiraal terechtkomt. Therapie helpt haar grip te krijgen, maar die is flink afgeslankt. De financiële hulp die ze ontving voor het betalen van haar huur werd plotsklaps beëindigd. Wat ze ook doet, het lijkt nooit goed genoeg. Een gevoel van spijt overheerst: “Had ik maar andere keuzes gemaakt.”.

Eén grote familie

Het is 2024 als Stella aanklopt bij TheBridge2Hope. Een vriendin van haar, tevens oud-deelnemer van het programma van de organisatie, vindt dat Stella te veel in haar hoofd zit en dat ze naast therapie een praktische aanpak nodig heeft. Dit blijkt het duwtje dat ze nodig heeft. “Meedoen aan de lessen maakt me minder zwaarmoedig en helpt me mijn zelfvertrouwen op te bouwen. Ik heb namelijk vroeger nooit op school gezeten, waardoor ik een langzame leerling ben. Niemand van de deelnemers of vrijwilligers die daar echter iets van vindt. Integendeel, ze moedigen me juist aan, zeker als ik het even niet meer zie zitten. We zijn één grote familie, we delen lief en leed. Voor mij is TheBridge2Hope precies dat: een plek van hoop.”

Alles op alles

Toch wringt het bij Stella. Want wat ze ook doet om een waardevolle bijdrage te leveren aan de maatschappij, in de hoop op een verblijfsvergunning, ze krijgt er niks voor terug. Sterker nog, ze lijkt er alleen maar op in te leveren. Aan werklust ontbreekt het haar allerminst. Ze kookt dat het een lieve lust is: op boerderij De Meent en in het Wereldhuis, beiden plekken waar ongedocumenteerde mensen terechtkunnen voor werk of advies; en vaak ook in het weekend bij het Rode Kruis voor arme mensen. Op adem komen doet ze op zondag als ze zingt in het kerkkoor. “Omdat ik voor dit alles niet betaald krijg, maak ik huizen van oudere mensen schoon en geef hen zorg, liefde en aandacht. Van de kerk krijg ik ook wat geld, zodat het me uiteindelijk altijd lukt om de huur te betalen.”

Altijd gestrest

Vijf jaar geleden ontving Stella nog huursubsidie. Op aandringen van haar casemanager bij Vluchtelingenwerk had ze zich opgegeven voor een programma om een eigen onderneming te beginnen. Stella wilde inzet tonen en dacht dat ze hier goed aan deed. Na afronding daarvan werd de huursubsidie echter stopgezet. “Blijkbaar had ik door ondertekening van het deelnameformulier ingestemd om na afronding van het programma terug te keren naar Nigeria. Ik ben er gewoon ingeluisd. Ik kan niet terug.”

Ook is haar therapie teruggeschroefd, terwijl ze die zo hard nodig heeft. “Ik ben altijd gestrest, zeker aan het einde van de maand als ik de huur moet betalen. Ik wil niet opnieuw op straat belanden.” Dan voegt ze er met een zacht stemmetje aan toe: “Weer worden verkracht.” En daarna: “Had ik maar naar mijn vader geluisterd.”

Onterft

Stella groeit op in een christelijk gezin van negen kinderen. Haar ouders zijn handelaren en al jong leert ze de kneepjes van het vak, zodat ze voor zichzelf kan zorgen. “Als ik een jaar of negentien ben, komt er opeens vaak een man op bezoek met geschenken voor mijn vader. Deze man probeert zijn respect te winnen, want hij wil met me trouwen. Ik ben niet besneden, wat mij zeer gewild maakt.” Stella weigert echter. “Ik zei nooit nee tegen mijn ouders, maar hier konden ze me niet toe dwingen. Als gevolg onterft mijn vader me, die me nooit meer wil zien en me uit huis zet.”

Stella vervolgt: “Ik verblijf bij een vriendin en krijg een vriend met veel geld.” Hij blijkt de leider van een beruchte bende. Dan ziet Stella op het nieuws dat hij wordt gezocht door de overheid. Ze wordt bang en vlucht. Het noodlot slaat toe als ze bendeleden van haar vriend tegenkomt. “Ik moet met ze mee, wat ik weiger, en word verkracht. Ik ontkom aan ze, maar kan nergens heen en het leven op straat is zwaar.”

Vlucht

Als Stella verneemt dat haar vriend is vermoord, waant ze zich vogelvrij. Ze besluit te vluchten. Zoals zovelen komt ze terecht in de handen van mensenhandelaars die haar een betere wereld voorspiegelen. Ze wordt op een vliegtuig naar Amsterdam gezet, alwaar ze wordt gedwongen in een bordeel te werken. Uiteindelijk lukt het Stella om te ontsnappen. “Ik zag mijn kans schoon en duik een tram in. Vele haltes verder stap ik uit, spreek huilend een man aan, die vervolgens de politie belt.” Stella wordt naar een opvang gebracht, waar ze de eerste periode geen woord durft uit te spreken, bang dat ze is dat iemand een van de mensenhandelaars inlicht.

Spijt

“Soms denk ik wel eens: ‘Had ik maar die man getrouwd, dan was me veel leed bespaard gebleven en had ik niet hoeven bedelen om geld. Dan had ik afscheid van mijn vader kunnen nemen voor hij stierf. En had ik mannen nog kunnen vertrouwen. Ik kan het verleden niet veranderen, maar hem loslaten kan ik ook niet. Had ik maar andere keuzes gemaakt.” Wat als ze ja had gezegd? Daar weet ze het antwoord niet op. “Maar nu besta ik niet. Ik word niet beloond, niet gewaardeerd voor alles wat ik doe. Ik voel me gebruikt.”

Hoop

Toch raapt Stella zich telkens weer op. En nu vindt ze steun bij TheBridge2Hope. De absolute meerwaarde van de organisatie, vindt ze, is dat je niet alleen naar de les komt om te leren. “De vrijwilligers helpen ons ook met zaken buiten de lessen om, zijn in ons geïnteresseerd en willen weten hoe het met ons gaat. Dit alles geeft me energie en zelfvertrouwen.” Stella weet dat ze te veel in haar hoofd zit. “Ik hoop dat TheBridge2Hope me leert helpen om te praten over de dingen die ik heb meegemaakt en ze een plek te geven. En dat ze me kunnen helpen met het krijgen van een verblijfsvergunning.”

Geschreven door Bianca Wijnstekers

www.demeent.amsterdam
www.wereldhuis.org

In Amsterdam, als onderdeel van de gay community, kan Syllah (29) zijn wie hij is, zonder te hoeven vrezen voor zijn leven. Bij TheBridge2Hope doet hij waar hij als klein, verstoten jongetje nooit de kans voor kreeg: leren, leren, leren. Verder droomt Syllah van een eigen plek. Vrijheden waar elk mens, ongeacht afkomst of geaardheid, recht op zou moeten hebben. Van jongs af aan heeft Syllah hiervoor moeten vechten.

In Nigeria, het geboorteland van Syllah, zijn deze vrijheden verre van vanzelfsprekend. Seksuele handelingen met iemand van hetzelfde geslacht zijn verboden. Word je hiervan verdacht, dan loop je risico op straffen variërend van geseling tot een gevangenisstraf van veertien jaar. Maar vaak komt het niet eens tot een proces. Syllah vertelt.

Duiveluitdrijving

“Ik kom uit Edo State. Ik was zo’n tien jaar toen mijn ouders erachter kwamen dat ik op jongens viel. De kerk, waar mijn ouders lid van zijn, heeft geprobeerd me te genezen met duiveluitdrijving en voodoo.” De littekens op zijn borst, armen en voorhoofd zijn hier stille getuigen van. Het had niet het gewenste effect. De gemeenschap voert de druk op, waarop zijn ouders hem naar zijn oom in Ondo State sturen, waar niemand hem kent.

Alleen

“Ik mag niet inwonen bij mijn oom, want hij is bang dat ik een slechte invloed op zijn kinderen heb. Hij huurt een flatje voor mij, dat op dertig minuten fietsen van zijn huis ligt.”

Syllah gaat aan de slag als automonteur. Naar school kan hij niet, omdat hij homo is en dit niet mag uitkomen. In een winkeltje waar hij elke dag na werk langsloopt, haalt hij een maaltje op. Dit winkeltje fungeert tevens als zijn bank. “Je kunt pas een bankrekening openen als je achttien bent. Omdat ik de eigenaresse vertrouw, durf ik bij haar mijn geld achter te laten.”

Geen proces

Rond zijn zeventiende heeft Syllah een vriendje. Dit komt snel uit, waardoor ze moeten onderduiken. Dan verdwijnt zijn vriend. “Ik heb hem nooit meer gezien. Hij heeft waarschijnlijk geen eerlijk proces gehad. Wij spreken allebei de taal van Ondo State niet. Als je wordt opgepakt op verdenking van homoseksualiteit en de politie begrijpt niet wat je zegt, dan word je publiekelijk in elkaar geslagen of erger, in brand gestoken. Ik heb dit met eigen ogen gezien.”

Vlucht naar Italië

Syllah wil weg uit Nigeria en gaat naar het winkeltje om zijn geld op te halen. De eigenaresse wil hem helpen, want “ze vindt hem een goed mens”, en stuurt hem naar haar broer in de noordelijk gelegen stad Kano. Syllah ziet nooit een cent van zijn geld. Maar omdat hij te goeder trouw is, volgt hij de instructies op van de broer. Een reis onder mensonterende omstandigheden volgt: als sardientjes in een busje door Niger en Libië; in een volgepropt bootje over de Middellandse Zee naar Lampedusa. Uiteindelijk bereikt hij de Italiaanse stad Bari. Daar wacht Matthew hem op.

Matthew

Matthew, een man die ook uit Edo State komt, heeft alle reiskosten voor Syllah voorgeschoten. Die moet hij terugbetalen door seks te hebben met zowel Matthew als vreemde mannen. Syllah doet wat hem wordt opgedragen. Na een aantal jaar hoort hij dat zijn moeder is overleden en breekt er iets in hem.

“Niemand wist wat er met me was gebeurd. Ik denk dat mijn moeder aan een gebroken hart is gestorven, door die onwetendheid. Ik heb geen vrienden, want Matthew isoleert me, en ook slaat hij me regelmatig. Ik breng geld in het laatje, maar hij deelt de opbrengst nooit met mij.”

In een opwelling raapt Syllah zijn spullen bijeen en rent naar het dichtstbijzijnde treinstation. Na een lange, slopende reis komt hij in 2019 aan op Amsterdam CS.

Doelloos

Syllah verblijft een tijdje in azc’s in Ter Apel en Groningen. Omdat hij niet kan bewijzen dat hij homoseksueel is, en dus zijn leven niet zeker is als hij teruggaat naar Nigeria, krijgt hij geen verblijfsvergunning. Hij komt terecht op straat, eerst in Utrecht, dan in Amsterdam. Daar vindt hij onderdak bij het Leger des Heils en warme maaltijden in het Wereldhuis, een centrum waar ongedocumenteerde mensen advies en ondersteuning krijgen. Via vrijwilligerswerk op een boerderij, komt hij een deelnemer van TheBridge2Hope tegen. Na een kennismaking met Anu, de programmamanager, begint hij in 2024 aan het tweejarige leerplan.

Brug naar zelfvertrouwen

“Het is fantastisch om mee te doen aan dit programma. Ik heb ontdekt dat ik meer kan dan ik had verwacht. Ik heb nooit leren lezen en schrijven. Nu kan ik al het Nederlandse alfabet opzeggen en de taal een beetje spreken.” Anu beaamt dat hij een leergierige leerling is. En ook de spil van zijn cohort. “Syllah is een stabiel iemand, en heeft een zacht en rustig karakter. Totdat hij en de deelnemers computerles hebben, dan gaat hij los!” vertelt Anu met een brede glimlach.

“Ik ben erg competitief en wil altijd winnen,” geeft Syllah toe. “We doen dan een wedstrijdje wie er als eerste een opdracht af heeft.”

Samen

Die saamhorigheid is waar Syllah het allemaal voor doet. “Ik voel me op m’n best als iedereen gelukkig is en elkaar ondersteunt. Dat we een gemeenschap kunnen zijn waar iedereen bij hoort. Ook als je homoseksueel bent. Dan voel ik me trots. Ik ben ook liever niet alleen op mijn kamer in het Leger des Heils, want dan komen er allerlei nare gedachtes naar boven drijven.”

Desondanks ziet hij de schoonheid van het leven nog in. En droomt hij van een eigen plek waar hij kan leven zoals hij wil, een recht dat zo vanzelfsprekend lijkt. Syllah besluit: “Vrijheid wordt vaak voor lief genomen.”

Het verhaal van Patricia (47) verschilt weinig met dat van haar lotgenoten. Armoede drijft haar in de armen van mensensmokkelaars. Zoals zovelen komt ze in het Italiaanse Napels terecht, waar ze wordt gedwongen in drugs te handelen om haar schuld af te lossen. Tot de maat vol is en ze met haar zoon van acht naar Nederland vlucht. Eindelijk verlost van haar uitbuiters moet ze nieuwe obstakels het hoofd bieden. Dit doet ze zonder te klagen, met de schouders eronder. “Dat komt omdat ik mezelf niet als slachtoffer zie. Zonder TheBridge2Hope had ik dit alles echter niet voor elkaar kunnen krijgen.”

Succesverhaal

Je kunt wel stellen dat Patricia één van de succesverhalen is van TheBridge2Hope. Als deelnemer van het allereerste cohort dompelt ze zich volledig onder in het programma van de organisatie, op zoek naar heling en toekomstperspectief. Dertien jaar later lacht het leven haar en haar zoon toe. Ze hebben hun eigen appartement, zijn gedocumenteerd en dit jaar krijgt Patricia zelfs een Nederlands paspoort. Zoon Kingsley (22) studeert, houdt van sport, heeft vrienden en een vriendin. Het lijkt hen allemaal in de schoot te zijn geworpen. Niets is echter minder waar.

Drugs of prostitutie

“Ik ben geboren in Nigeria en van arme komaf. Toen ik zeventien was, vertelde een ronselaar me dat ik in Italië meer kans had op werk en het volgen van een opleiding. Ze had een Brits paspoort van een vrouwelijke lookalike geregeld en mijn vliegticket naar Milaan voorgeschoten.”

Ze belandt in Napels bij een madam voor wie ze moet werken om haar ticket terug te betalen. Patricia gaat drugs dealen. “Het was dat of prostitutie”, vertelt ze zonder veel omhaal. “Als ik niet meewerkte, dan zouden ze mij of mijn familie in Nigeria iets aandoen.” Haar schaam- en okselhaar wordt afgeknipt om deze dreigementen kracht bij te zetten. Uit vrees voor voodoo doet Patricia wat haar wordt opgedragen.

Maat vol

Al snel regelt Patricia haar eigen onderkomen. Ook krijgt ze een relatie met een Nigeriaanse man. Uit die relatie wordt Kingsley geboren. Als haar zoon acht is, ziet hij dat Patricia wordt opgepakt door de politie.

“Ik werd wel vaker gearresteerd, dat hoorde er bij. De madam had een advocaat, die me altijd uit de gevangenis kreeg. Deze keer werd Kingsley echter meegenomen door de kinderbescherming, want mijn partner was naar Nederland vertrokken. Wonder boven wonder werd Kingsley na mijn vrijlating weer naar huis gebracht. Daarna moest hij telkens huilen als hij politie zag. Toen was de maat vol. Ik had jarenlang voor de madam gewerkt, maar het was nooit genoeg. Ik vond dat ik mijn schuld had afgelost en dat voodoo me daarom niet meer zou raken. Daarop heb ik mijn koffers gepakt en ben ik met Kingsley naar Nederland gevlogen.”

De brug naar hoop

Patricia had een Italiaanse verblijfsvergunning, maar die heeft ze laten verlopen. “Ik wilde alles wat daar was gebeurd achter me laten en me richten op ons leven in Nederland. In eerste instantie voelde ik me ook heel opgelucht, want ik had geen last meer van de politie of een madam. Al snel raakte ik echter depressief, want we konden niet bij mijn partner blijven en in Nederland kun je niet samen met je kind in een opvang terecht.”

Zonder vaste verblijfplaats, verblijfsvergunning en werk ziet de situatie van Patricia en haar zoon er weinig hoopvol uit. Totdat ze wordt toegelaten tot het programma van TheBridge2Hope. “Toen wist ik dat het allemaal goed zou komen.”

De weg naar heling

“Bij TheBridge2Hope is mijn helingsproces begonnen”, stelt Patricia. “Ik heb ook nooit therapie nodig gehad, TheBridge2Hope was mijn therapie. Ik kon over mijn problemen praten met de andere deelnemers, wat voor mij bevrijdend werkte. En terwijl we lief en leed deelden, leerden de vrijwilligers ons Nederlands, op computers te werken, breien en koken.” Deze lessen helpen de deelnemers mee te draaien in de Nederlandse maatschappij, bijvoorbeeld door het vinden van een baan. Patricia is daar meerdere malen in geslaagd: “Ik heb onder meer in een Italiaans restaurant gewerkt; ik ben een ster in het bereiden van pasta en pizza.”

Onvoorwaardelijke steun

“TheBridge2Hope heeft me altijd ondersteund. Ze hebben me geholpen met de aanvraag van een verblijfsvergunning. Anu, de programmamanager van TheBridge2Hope, heeft me bijgestaan toen ik te horen kreeg dat ik borstkanker had. Gelukkig ben ik nu weer kankervrij. En toen de school van Kingsley aan de bel trok, omdat zijn school leed onder het vele verhuizen, hebben ze vanuit TheBridge2Hope geholpen met het opzetten van een GoFundMe-campagne om geld in te zamelen voor een huurwoning. Toen we de sleutel kregen, vroeg Kingsley: ‘Mama, is dit nu ons huis?’ Ja, zei ik. We hoeven nooit meer te verhuizen.”

Sterk en sterker

Door alles wat ze te boven is gekomen, ziet Patricia zichzelf als een overwinnaar. “Ik ben gelukkig nu, en sterk. Maar mijn zoon is nog sterker.” Dat blijkt zachtjes uitgedrukt. Als Kingsley vijf jaar is, verliest hij een oog aan kanker. Patricia drukt hem op het hart dat hij blij moet zijn dat hij nog leeft. Dat zijn hart nog klopt, is niet vanzelfsprekend, want door de ondergane chemotherapie blijft hij kans houden op hartafwijkingen. Dit vertelt Kingsley aan presentator Tim Hofman van BOOS in de docu Terug naar je eige land, waarin Hofman het Kinderpardon van kabinet-Rutte II aan de kaak stelt. Kingsley en Patricia zijn dan nog ongedocumenteerd en de IND wil ze terugsturen naar Nigeria. Dat Kingsley al meer dan vijf jaar in Nederland woont en op grond van dat pardon recht heeft op een verblijfsvergunning, vecht de IND aan. Ook vindt de immigratiedienst zijn medische situatie niet levensbedreigend genoeg. Uiteindelijk oordeelt de rechter in hoger beroep, tevens na het lezen van aanbevelingsbrieven van Kingsley’s school, de kerk van Patricia en TheBridge2Hope, dat ze kunnen blijven.

“Toen we eindelijk onze vergunningen hadden ontvangen, vroeg Kingsley: ‘Hebben we voor dit stukje plastic al die moeite moeten doen?’”

Eind goed, al goed

Dat de toekomst van Kingsley er veelbelovend uitziet, dankt hij aan de vastberadenheid en het optimisme van zijn moeder, die altijd vooruit heeft durven kijken. “Maar ook aan TheBridge2Hope”, benadrukt Patricia. “Zonder hun hulp was het me niet gelukt. Dat zal ik nooit vergeten.”

Nieuwsgierig naar de docu Terug naar je eige land? Je kunt hem bekijken op YouTube: https://www.youtube.com/watch?v=v1tjz6l7TGQ

Geschreven door Bianca Wijnstekers

https://www.linkedin.com/in/tupelotranslations/

www.tupelotranslations.nl

Pamela (50) vindt het moeilijk om mensen te vertrouwen of een compliment aan te nemen. “Door wat ik heb meegemaakt, bekruipt me vaak snel het gevoel dat ze iets van me willen.” Toch zijn er ook mensen op haar pad gekomen die haar belangeloos hulp aanboden. Niet haar man, die haar klakkeloos verkoopt, niet één maar twee keer, aan een madam, noch haar vader, die Pamela zelfs na een roep om hulp aan haar lot overlaat. Maar wel mensen met het hart op de juiste plek. Én de vrijwilligers van TheBridge2Hope. “Dankzij hen kan ik nu helen.” 

Het begin

Die weg begint in Nigeria, als Pamela’s man haar eindelijk zover krijgt naar Italië te verhuizen.

“Ik wilde niet per se weg, want ik had een goede baan als personal assistent van een advocaat bij een mensenrechtenorganisatie in Lagos. Mijn man wilde een gezin beginnen, maar ook gaan werken in Italië. In mijn eentje kinderen opvoeden zag ik niet zitten. Dus uiteindelijk heb ik ontslag genomen en ben ik met hem meegegaan naar Italië.”

Daar wordt de toen 26-jarige Pamela na slechts een week door haar man als prostitué verkocht aan een madam. Ze was compleet onthutst. Dit, drukt haar man haar op het hart, is hoe iedereen hier geld verdient. “Ik was er kapot van. Mijn lichaam is niet te koop, smeekte ik hem nog. Maar ik moest hem gehoorzamen, want ik was nu eenmaal zijn vrouw.”

Italië

Bij de madam aangekomen, die in een boerderij is gevestigd, huilt Pamela de hele dag. Ze krijgt het voor elkaar haar vader te spreken over de telefoon. Die geeft echter niet thuis en drukt haar weg.

“Als er iemand is die voor me had kunnen vechten, dan was hij het wel. Mijn lot kon hem echter niks schelen.”

In de dagen die volgen kan Pamela zich niet verzetten tot seks met klanten en doet ze meerdere zelfmoordpogingen. De madam is woest dat Pamela geen geld in het laatje brengt en stuurt haar terug naar haar man, die haar naar Duitsland rijdt, afzet voor een bordeel in Oldenburg, ‘dit is Duitsland’ zegt en wegscheurt.

Duitsland

Ook in Duitsland weigert Pamela haar lichaam te verkopen. “Sandra, één van de vijftien vrouwen die daar werkt, hoort de madam tegen me tieren en ontfermt zich over me. Ze vindt dat ik op iemand lijk die haar dierbaar is, noemt me liefkozend auntie en zegt dat ze mijn huur wel zal betalen.”

Dan verhuist de madam hen naar een groter pand met club. Die wordt kort daarop tot twee keer toe in één week tijd overvallen. Nadat Pamela bij de tweede overval een pistool tegen haar hoofd gedrukt krijgt, rent ze naar buiten, waar ze voor de club huilend in elkaar zakt. Toevallig loopt Uwe, een Duitse man, voorbij, die haar helpt te vluchten naar Nederland. Ondertussen regelt Pamela’s zus in Nigeria de echtscheidingspapieren. Eindelijk is Pamela van haar man verlost.

Nederland

In Nederland wordt Pamela opgevangen door een vriend van haar nicht. Terwijl ze een verblijfsvergunning probeert aan te vragen, wordt ze ernstig ziek. “Ik verloor heel veel bloed tijdens mijn menstruatie. Niks hielp. IJzersupplementen niet, vleesbomen verwijderen niet. Dan wordt er ook nog eens een trombose in mijn been ontdekt. De artsen besluiten een parapluutje bij mijn hart te plaatsen, zodat als de trombose barst, mijn hart het niet begeeft.” Terwijl ze van die operatie herstelt, loopt een maatschappelijk werkster haar ziekenhuiskamer binnen. “Anneke, heet ze. Ze duwt me een visitekaartje van een advocaat in mijn handen. Daarna heb ik haar nooit meer gezien.”

Uit zichzelf treden

De advocaat start de procedure voor een verblijfsvergunning op en raadt Pamela sterk aan met een psycholoog te gaan praten. “Ik vond dat het wel weer goed ging. Ook dacht ik dat wat mijn man me had aangedaan nu eenmaal bij het getrouwde leven hoorde. Ik had mezelf in Italië en Duitsland echter aangeleerd uit mezelf te treden, zodat wat er ook gebeurde, met die persoon in dat lichaam gebeurde, en niet met mij. Mijn ziel, dacht ik, bleef op deze manier onaangetast.” Pamela spreekt met een psycholoog van Kruispost, die haar doorverwijst naar Equator, een centrum dat psychotrauma behandelt, waar ze met therapie begint.

“Ik blijk een posttraumatische stressstoornis te hebben en ook wordt een persoonlijkheidsstoornis bij me vastgesteld.” Ze krijgt medicatie om te kunnen slapen en om stemmingswisselingen tegen te gaan. Die neemt ze nog dagelijks in.

TheBridge2Hope

Zo probeert Pamela haar leven weer op de rit te krijgen, als een vriendin haar vertelt over TheBridge2Hope. “Je zult het niet geloven, maar op weg naar mijn werk loop ik altijd langs de Bonte Kraai, waar TheBridge2Hope zit. Daar had ik Anu, die programmamanager is bij de organisatie, al wel eens gezien. Ik had echter geen idee wat zij hier precies deed. We hadden een gesprek en toen ben ik toegelaten tot het programma.”

Perspectief

Dat de stichting haar zoveel zou brengen, had ze toen niet kunnen vermoeden.

“Door TheBridge2Hope is mijn sociale netwerk gegroeid en durf ik mensen weer wat meer te vertrouwen. Dankzij de ondersteuning van alle vrijwilligers bij TheBrigde2Hope heb ik mijn hoop hervonden, het gevoel dat ook ik er toe doe en dat ik nog steeds iets van mijn leven kan maken. Zo wil ik een buitenschoolse opvang voor kinderen uit Nigeria gaan opzetten. En als ik me weer helemaal goed voel, dan wil ik optreden als spreker om mijn verhaal te delen. Al help ik maar één persoon, dan is dat het absoluut waard.”

Brug naar mij

“Uiteindelijk heb ik altijd geweigerd om seks met vreemde mannen te hebben, maar mijn eigenwaarde en trots, alles is me in die donkere periode ontnomen. Mijn man heeft mij ontmenselijkt; de madammen gaven alleen om geld, niet om mijn leven; zelfs mijn vader vond mij niks waard. Toch wil ik door, want het leven is nog steeds mooi. Dankzij de hulp van al mijn reddende engelen en TheBridge2Hope kan ik nu helen en zeggen dat dit hoofdstuk onderdeel is van mijn verhaal, maar dat het niet is wie ik ben. TheBridge2Hope is een brug naar mij.”

“Kruispost is een medische post die basiszorg biedt voor Amsterdammers zonder verzekering of zonder een dak boven hun hoofd of zonder verblijfsadres.”

https://kruispost.nl/

Equator is opgegaan in ARQ Centrum ’45, “een expertisecentrum op het gebied van psychotrauma”.

https://arq.org/

Geschreven door Bianca Wijnstekers

https://www.linkedin.com/in/tupelotranslations/

www.tupelotranslations.nl

“Ik was twintig jaar, had twee kinderen met een man die me had misbruikt en kwam nauwelijks rond. Een vrouw uit de buurt hield me een betere toekomst in Saudi-Arabië voor. Mijn situatie hier was uitzichtloos, dus ik besloot op haar aanbod in te gaan. Ik had geen idee wat me te wachten stond.”

Sandra (47) komt uit een arm dorpje in Nigeria. Ze groeit op als een-na-oudste in een gezin van vijf zussen en één broertje. Als ze acht jaar is, overlijdt haar vader. Haar moeder komt alleen voor de zorg van het zevenkoppige gezin te staan. Ze hebben weinig inkomsten en al snel leert Sandra voor zichzelf te zorgen. Ze is twaalf als ze gaat werken als inwonend dienstmeisje. Daar wordt ze uitgebuit en misbruikt. Ze is veertien als ze haar eerste kind krijgt en zestien als haar tweede kind wordt geboren.

Grappig

Na jaren van misbruik en mishandeling besluit ze terug te gaan naar haar moeder. “Het was gewoon niet meer veilig voor mij en mijn kinderen. Op een dag spreekt een vrouw me aan, die ik al eens eerder had gezien in de buurt waar ik eerst woonde. Ze wil me helpen, omdat ze me grappig vindt. In Saudi-Arabië maak ik meer kans op werk als kapster en die vrouw biedt aan me te helpen. De reis kost 1.500 dollar en dat geld zou ze wel voor me voorschieten.” Sandra komt nauwelijks rond, ziet geen andere uitweg en gaat in op het aanbod van de vrouw. Op zoek naar een betere toekomst verlaat ze huis, haard en kinderen, die ze bij haar moeder achterlaat. Dat ze Saudi-Arabië nooit zal bereiken, kan Sandra dan nog niet voorzien.

Mensenhandelaars

De vrouw blijkt een madam te zijn en deel uit te maken van een netwerk van mensenhandelaars, die nog meer vrouwen hebben geronseld voor de reis. In busjes trekken ze door onherbergzame gebieden over uit het zicht liggende landweggetjes. Onderweg knippen de handelaren lichaamsharen en nagels van de vrouwen af, die ze vervloeken. Het geloof in voodoo is zo sterk, dat het voldoende is om hen in het gareel te houden. Zo ook Sandra: “Je wilt vluchten, maar je weet niet waar je bent. Je bent uitgehongerd, je hebt geen geld en ze dreigen je iets aan te doen met je haar als je toch probeert te ontsnappen. Dus je doet wat ze zeggen.”

Gedwongen seks

Overal waar ze onderweg in een dorpje in een hotel of restaurant wordt ondergebracht, wordt Sandra gedwongen om seks te hebben met mannen in een kamertje waar niks anders ligt dan een matras. Dit is hoe ze haar schuld moet afbetalen, vertelt de madam. Doet ze dat niet, dan zal er iets ergs gebeuren met haar familie. Sandra ziet zelf nooit iets van dat geld, dat onder de eigenaar van het hotel of restaurant en de madam wordt verdeeld.

Black Mafia
Uiteindelijk bereiken ze de kust van de Middellandse Zee in Libië. Sandra mag mee op een schip naar Italië, maar dat kost haar nog eens 25.000 euro. “Dat geld moest ik aan de “broer” van de madam betalen, die me in Italië zou opwachten.”

Sandra belandt in een vluchtelingenkamp op Sicilië. Daar dacht ze af te zijn van wat ze de Black Mafia noemt. Maar nadat ze wordt vrijgelaten, wacht de broer van de madam haar bij de uitgang op. “Ik begrijp niet hoe het kan, maar hij weet wie ik ben. Hij raadt me af te vluchten, want ze hebben overal handlangers, die me zullen oppakken, waar ik ook ben.” Zo blijft ze verstrikt in het web van de mensenhandelaars. Zelfs als het haar lukt te ontsnappen naar Napels, wordt ze daar herkend door iemand van het netwerk. Ze ziet in dat ze in Italië nooit veilig zal zijn en besluit te vluchten naar Nederland.

Eindelijk veilig

Met de hulp van een kennis komt Sandra in 2011 aan in Nederland. Hier voelt ze zich eindelijk veilig: “Pas in Nederland had ik het gevoel dat ik niet meer werd achtervolgd.” Ze bokst alles in haar eentje voor elkaar. Ze regelt zelf onderdak en knipt haar om rond te komen. Nooit zit ze in een opvang of vraagt ze om geld van de overheid. Zo blijft ze onder de radar, totdat vrienden haar vertellen over TheBridge2Hope. De organisatie bleek een springplank voor haar toekomst.

Zelfstandig

“Ik heb zoveel te danken aan TheBridge2Hope. Ze hebben me van alles geleerd, zoals het maken van kleding, Nederlands en hoe ik een computer en een smartphone kan gebruiken. Dankzij al deze lessen is het me gelukt om helemaal zelfstandig te solliciteren op een baan bij een grote kledingwinkel. Afgelopen week is mijn contract met zes maanden verlengd. Ik ben van niks naar een contract gegaan, betaal belasting en ben onderdeel van het systeem. Ik besta nu eindelijk op papier.”

De volgende stap is verlenging van haar tijdelijke verblijfsvergunning, die ze heeft bemachtigd door in te wonen bij een Afrikaanse man uit Spanje. “Dit is geen ideale oplossing,” gaat Sandra verder, “maar wel de enige om in Nederland te kunnen blijven.” Pas als haar vergunning wordt verlengd, durft ze echt te gaan nadenken over de toekomst. “Ik wil heel graag mijn eigen beautysalon openen.”

Toekomst 

Die toekomst ligt niet in Nigeria. “Ik ben bang dat ik iemand van dat netwerk zal tegenkomen, want Nigerianen vergeten nooit het gezicht van iemand die hen nog geld is verschuldigd.” Maar dat ze voorzichtig vooruit durft te kijken, dat, zegt Sandra, heeft ze allemaal aan TheBridge2Hope te danken. “Ze staan altijd voor me klaar. Toen ik hun programma volgde en ook nu nog, als alumnus. Ik heb me altijd door TheBridge2Hope ondersteund gevoeld en daardoor het geloof in mijzelf en mijn kracht hervonden. Tegen nieuwe deelnemers zeg ik altijd dat ze gefocust moeten blijven en in zichzelf moeten geloven. Als je dat doet, dan zal alles je lukken, bij de gratie Gods.”

Geschreven door Bianca Wijnstekers

“Ik kreeg begeleiding om te leren het trauma dat ik had meegemaakt te verwerken en verder te gaan.”

Mijn naam is Patricia en dit is mijn verhaal. Ik ben geboren en getogen in Nigeria, maar in 1994, toen ik net 16 was, werd ik verhandeld naar Europa. Ik werd naar Italië gebracht waar ik tot 2011 verbleef. Ik besloot naar Nederland te verhuizen om goede medische zorg te vinden voor mijn kind dat aan kanker leed. In 2014 ontmoette ik een kerkpastor die mij, en enkele andere vrouwen die zich in een vergelijkbare situatie als ik bevonden, introduceerde bij Stichting TheBridge2Hope (TB2H). Zes vrouwen, samen met mij, sloten zich aan bij TB2H. Wij waren het eerste cohort deelnemers.

Toen ik bij TheBridge2Hope kwam, had ik geen huis, geen baan, geen papieren en ik was erg gefrustreerd door de situatie waarin ik me bevond. Bij TB2H kreeg ik veel hulp en steun. Ik kreeg begeleiding om te leren het trauma dat ik had meegemaakt te verwerken en verder te gaan. Meneer Peter Korst leerde me Nederlands spreken en schrijven, ik leerde computervaardigheden en zelfs leuke dingen zoals breien. TB2H heeft me in die eerste dagen enorm geholpen om de moed te vinden om door te gaan en een goed leven op te bouwen voor mijzelf en mijn zoon. Mijn zoon was vrij jong en het was moeilijk om hem te onderhouden. Het is moeilijk om werk te vinden als je geen papieren hebt, maar met de hulp van TB2H kon ik mijn verblijfsvergunning krijgen. Ik moest een juridisch adviseur inhuren om via de rechtbank mijn papieren te krijgen en TheBridge2Hope hielp daaraan mee te betalen. Ik kon vertrouwen op de mensen die achter me stonden, mensen die me hoe dan ook zouden helpen en steunen. Natuurlijk, het kostte ook mij veel moeite om te komen waar ik nu ben.

Nu heb ik een eigen woning, een vaste baan en binnenkort krijg ik mijn Nederlandse paspoort. Mijn zoon doet een HBO opleiding en gaat goed. Ik wil mijn verhaal delen zodat mensen die zich in een vergelijkbare situatie bevinden als ik, weten dat er hoop is, dat het mogelijk is om je leven te veranderen, dat er een brug is naar hoop. Je moet er gewoon op gaan staan en stap voor stap vooruit blijven gaan. 

“Ze hebben mijn paspoort en alles wat ik had afgenomen”

Ik werd bij mijn familie weggehaald toen ik nog maar veertien jaar oud was. Ze vertelden mijn moeder dat ze me naar Europa zouden brengen waar ik kon werken en naar school kon gaan, dat ik rijk zou worden. Het was moeilijk voor haar, maar ze liet me gaan. Ze logen.

Ze hebben mijn paspoort en alles wat ik had afgenomen. Mijn ontvoerders hebben me verkracht. Ik werd zwanger toen ik vijftien was. Op een dag zag ik de mannen twee van de andere meisjes vermoorden. Ze begroeven ze achter het huis. Ik was veilig omdat ze me niet zagen.

Ik werd naar Duitsland gestuurd. Ze vertelden me dat de blanke mannen meer van me zouden houden omdat ik zwanger was. Ze zeiden dat ze me meer geld zouden betalen. Ze logen. Ik was alleen toen ik moest bevallen van mijn zoon. Ik moest hem in Berlijn achterlaten.

Nu ben ik 36 jaar oud. Ik leef elke dag in angst. Ik slaap slecht. Ik ben bang dat ze me zullen vinden en me zullen vermoorden. Ik ga niet naar de winkel, naar de kerk of naar het park met mijn tweejarige zoon. Ik verlaat mijn huis niet. Ik vertrouw niemand, ook de politie niet.

Ik wil naar huis en mijn familie zien. Ik wil zo graag bij hen zijn, maar dat kan niet. De mannen willen nog steeds geld van mij. Als ik naar huis ga, zullen ze me vermoorden omdat ik het geld dat ze van me willen niet heb. De politie in Nigeria helpt me niet; ze behandelen zulke zaken net als een simpele winkeldiefstal.

Het begon als een droom van een beter leven, maar de leugens maakten er een nachtmerrie van. Nu droom ik van vrijheid. Ik droom ervan om bij familie te zijn. Ik droom ervan normaal te zijn.

“Ik begreep eerst niet wat er aan de hand was, maar voordat ik het wist, verkocht ze me”

Ik kom uit Colombia. Ik was achttien toen ik trouwde, maar hij ging bij me weg. Hij heeft mij en onze vier kinderen achtergelaten; zij zijn nog steeds in Colombia. Nadat mijn man was weggelopen, bleef ik achter met alle schulden, het huis en de kinderen. Ik zat vast.

Ik had een vriendin die in Nederland woonde en zij zei dat ze een baan als leraar voor me kon krijgen. Toen ik aankwam, namen ze me mee naar een huis. Ik begreep eerst niet wat er aan de hand was, maar voordat ik het wist, verkocht ze me.

En dat is tot nu toe mijn leven geweest. Soms eet ik, soms heb ik vijf-zes klanten en houdt ze al het geld. Je weet nooit hoeveel je krijgt of zelfs hoeveel geld je ze nog schuldig bent; zij bewaart al het geld. Ik wil terug, ik wil mijn kinderen vinden, maar om terug te gaan heb ik papieren nodig en ze hebben alles meegenomen. Ze hebben mijn papieren en paspoort verbrand.

Na een tijdje daar te zijn geweest, begon een van de meisjes me Nederlands te leren. Ik vertelde de meisjes daar dat ik dit niet kan als ik de taal niet begrijp. En ze zeiden: “Ja, dat kun je wel. Je opent gewoon je benen en sluit je mond.” Als ik iets niet wilde doen, sloegen ze me en bonden me aan het bed vast. Ze stopten iets in mijn mond zodat ik niet kon schreeuwen, en blinddoekten me, terwijl de mannen kwamen. De een na de ander, de een na de ander…

Het enige wat we willen is een ​​soort bescherming krijgen, een plek waar we naartoe kunnen gaan en ons als mensen kunnen voelen. Een goed bed, wat eten en een uitweg.

Als er een plek is waar ze je niet kunnen vinden, als er een plek is waar je helemaal opnieuw kunt beginnen en je een mens kunt voelen, dan is dat het belangrijkste.

Ik wil naar het toilet gaan zonder dat mensen voor me staan, je vastgebonden houden, ik wil een glas water drinken, zonder beledigd te worden. Mensen nemen dingen als vanzelfsprekend aan, maar ze weten niet hoe gezegend ze zijn.

Met veel dank aan kunstenaar-activiste Jimini Hignett voor het beschikbaar stellen van foto’s uit één van haar doorlopende projecten met overlevenden van de seksindustrie. Deze zelfportretten, op papieren zakken geschilderd, tonen o.a. aan hoe zij zichzelf zien.

Ze beloofden me dat ik in een appelboomgaard zou gaan werken. In plaats daarvan brachten ze me naar een club.

Dit is het verhaal van een mannelijk slachtoffer van de sekshandel. Hij is momenteel 48 jaar, en van zijn 37e tot 41e was hij sekswerker in Amsterdam.

‘Ik kwam in 2002 uit Senegal. Een man bracht me hier. Hij zag mijn toestand. Ik leed. Hij zei dat hij zou helpen. Hij zei dat hij me kon helpen naar het buitenland te komen. Ik kon in het vliegtuig stappen en een baan krijgen, ik kon een beter mens zijn. Ik stemde toe, dus namen ze me mee.

Ze beloofden me dat ik in een appelboomgaard zou gaan werken. In plaats daarvan brachten ze me naar een club. Mensen kwamen naar me toe. Ik vroeg me af waarom er alleen mannen waren, en geen vrouwen. De mannen begonnen me aan te raken. “Wat?” zei ik. “Ik doe dit niet!?” Ze zeiden dat ik moest. Ik kende niemand, ik was bang, dus volgde ik hun orders op. Ik heb dit vier jaar in Amsterdam gedaan. Soms krijg ik (nog steeds) vreselijke dromen; mensen die mij achtervolgen, en demonen…

Het is mijn bedoeling dat ik als woordvoerder naar mijn land kan gaan. Als ik bedreigd word, kan ik hier terugkomen. In Afrika hebben ze geen rechtbanken en de tussenpersonen hebben geld. Ze betalen de rechter, ze betalen de politie, ze betalen al die mensen met autoriteit en je krijgt geen bescherming. Maar als ik mijn documenten heb, kan ik teruggaan en dan vertel ik alles. Als ze me bedreigen, reis ik weer terug. Als ik zonder documentatie ga, heb ik een heel groot probleem.

Het probleem ontstaat door de armoede daar. Want wat je de arme mensen daar ook vertelt, ze komen in de verleiding. De handelaren zullen komen. Je ziet ze steeds met een andere auto, je ziet hoe ze geld uitgeven en je wilt ook zo’n leven leiden. Het enige wat ik wil doen is die arme mensen in Afrika helpen. Hun ogen zijn blind en ze sluiten hun oren. Mensenhandelaren en iedereen die hen helpt moeten vervolgd worden. ‘

Met veel dank aan kunstenaar-activiste Jimini Hignett voor het beschikbaar stellen van foto’s uit één van haar doorlopende projecten met overlevenden van de seksindustrie. Deze zelfportretten, op papieren zakken geschilderd, tonen o.a. aan hoe zij zichzelf zien.